منظر اول؛
تودیع دیر هنگام وزیری که با نگاه دولت اختلاف بنیادین داشت
اظهارات روز گذشته وزير امور اقتصادى و دارايى در مراسم توديعش، بيش از آن كه ارزش بررسى كارشناسى از منظر علم اقتصاد داشته باشد، دليلى قاطع بر درستى تغيير او از جانب رئيس جمهورى است.
مقايسه ديدگاه هاى دانش جعفرى با اظهارات دكتر داوودى معاون اول رئيس جمهور - كه در همين جلسه و به عنوان پاسخ تلويحى به سخنان وزير اقتصاد مطرح گرديد - بيانگر آن است كه رئيس جمهورى به درستى درصدد ترميم تيم اقتصادى دولت برآمده و تشخيص وى مبنى بر لزوم اصلاحات در كابينه، دقيق و كارشناسى بوده است.
مطالب مطروحه از جانب آقاى دانش جعفرى كه به خوبى فاصله ميان نگاه اقتصادى او و شاكله فكرى عدالتخواهانه دولت و رئيس جمهورى را عيان ساخت موجب ايجاد اين سؤال و ابهام مى شود كه چرا رئيس جمهورى با وجود چنين اختلاف ديدگاهى ميان دولت و وزير اقتصاد، تغيير دانش جعفرى را تاكنون به تأخير انداخته است؟ شايد دكتر احمدى نژاد قصد داشته در اين ۲ سال و نيم با حضور دانش جعفرى در دولت از نقطه نظرات منتقدان نيز باخبر باشد، اما بدون شك چنين نقشى براى حوزه كارشناسى و مشاوره قابل تعريف است، نه وزارت. شايد هم آقاى دانش جعفرى در اين مدت صراحتى براى بيان ديدگاه هاى خود نداشته و اكنون كه منصب خود را از دست رفته ديده، به ياد رك گويى و تصريح در بيان اختلافات خود با رئيس جمهور افتاده است!
اين پرسش هم قابل طرح است كه آيا اگر رئيس جمهورى درصدد جابجايى وزير اقتصاد برنمى آمد، آقاى دانش جعفرى تا چه مقطعى قصد داشت در كابينه بماند؟ نحوه خداحافظى دانش جعفرى از دولت، علاوه بر علنى كردن اختلاف نظرهاى اقتصادى وى با رويكردهاى اصلى دولت و رئيس جمهور نشان داد كه او بالاتر از تفاوت ديدگاه كارشناسى، احتمالاً در مبانى، اصول و اهداف نيز با دولت در تضاد است زيرا اگر اينچنين نبود وى بدين شكل درصدد
هيچ كس نمى تواند انتظار داشته باشد وزيرى كه اعتقادى به مافياى اقتصادى ندارد، فساد در برخى رده ها را نمى بيند و از اساس با اصلاحات بنيادين در ساختار مريض و فاسد اقتصادى مخالف است؛ در دولتى بماند كه توده هاى عظيم مردم به عنوان پايگاه گسترده اجتماعى آن خواستار برقرارى عدالت و قطع دست مفسدان از بيت المال از سوى اين دولت هستند
تخريب و زير سؤال بردن شاكله دولت - كه خود تاكنون بخشى از آن بوده - برنمى آمد.
دانش جعفرى مى توانست به جاى آن كه متن سخنرانى خود را پيش از جلسه در اختيار خبرنگاران بگذارد، اگر گلايه هايى دلسوزانه داشت، براى رئيس جمهور مى فرستاد. اما گويى عده اى عادت كرده اند كه پس از گرفتن كارت قرمز و خروج از ميدان، با جنجال و حاشيه سازى، از زير سايه سنگين چشم هايى كه به نشانه سؤال به آنها دوخته شده اند، رهايى يافته و با فرافكنى، ديگران را مقصر جلوه دهند.
جلسه ديروز باب همايون، مى تواند پاسخى قانع كننده براى آنهايى باشد كه از تغييرات در كابينه گلايه مى كنند.
هيچ كس نمى تواند انتظار داشته باشد
وزيرى كه اعتقادى به مافياى اقتصادى ندارد، فساد در برخى رده ها را نمى بيند و از اساس با اصلاحات بنيادين در ساختار مريض و فاسد اقتصادى مخالف است؛ در دولتى بماند كه توده هاى عظيم مردم به عنوان پايگاه گسترده اجتماعى آن خواستار برقرارى عدالت و قطع دست مفسدان از بيت المال از سوى اين دولت هستند و در اجتماعات مختلف اين مطالبه بحق را به صداى بلند فرياد مى زنند. سياست هاى امروز دولت دكتر احمدى نژاد، همان شعارهايى است كه او پيش از انتخابات رياست جمهورى با مردم در ميان گذاشته بود. او در اصول خود تغييرى نداده ولى اگر عضوى از همراهى با اين حركت روبه جلو، پشيمان شده و يا از ابتدا با اين مسير همدلى نداشته قطعاً بحث ديگرى است.
منبع: روزنامه ایران
منظر دوم؛
فضای درون کابینه و نتایج انتخاب افراد خاص برای وزارت
ناصر ایمانی
سخنان تعجب برانگیز و افشاگرانه آقای دانش جعفری وزیر سابق اقتصاد و دارایی در مراسم تودیع خود، حیرت تمامی محافل رسانهای و سیاسی و اقتصادی را در بر داشت. سمت و سوی این سخنان، نه فقط مربوط به سیاست های کلان اقتصادی دولت از قبیل کنترل تورم و بودجه عمرانی کشور و رشد نقدینگی بود، بلکه ایشان در موارد متعددی به مواضع و اقدامات شخص رییس جمهور از جمله ارایه گزارشات غلط و غیر کارشناسی ایشان در موارد متعدد منجمله در سخنرانی معروف قم نیز خرده گرفتند.
تعجب محافل مختلف از این سخنان، آقای دانشجعفری در مراسم تودیع خود، از دو جنبه بود. جنبه اول اینکه همگان شخصیت آقای دانش جعفری را بعنوان فردی آرام و صبور و غیر جنجالی می پنداشتند و جنبه دوم اینکه چرا این
سخنان مهم ولی کم اثر باید در مراسم تودیع ابراز شود و اصولاً چگونه است که فردی
علیرغم انتقادات و اعتراضات بسیار کلان و اصولی با دولت محترم،
در مسوولیت خود باقی میماند تا بنحو تاسف بار و خفیفی او را کنار بگذارند ولی حاضر به استعفا نمی شود و حتی پس از آن،
مسوولیت مشاور عالی اقتصادی رییس جمهور را نیز
چگونه است که فردی علیرغم انتقادات و اعتراضات بسیار کلان و اصولی با دولت محترم، در مسوولیت خود باقی میماند تا بنحو تاسف بار و خفیفی او را کنار بگذارند ولی حاضر به استعفا نمی شود و حتی پس از آن، مسوولیت مشاور عالی اقتصادی رییس جمهور را نیز قبول می نماید!
قبول می نماید!
راز گشایی از این سوالات مهم، میزان حیرت ما از سخنان مراسم تودیع را خواهد کاست.
اینکه چرا یکی از وزرای کلیدی و وزین کابینه، پس از خروج از دولت فضا را برای بازگویی انتقادات و اعتراضات مهیا می بیند حتماً بدلیل ناراحتی از کنار گذاشتن او از دولت نیست اگر چه نوع برخورد با او برای حذف از کابینه و انداختن بسیاری از مسوولیت کاستی ها از سوی رییس جمهور به گردن وزارت اقتصاد و بانک مرکزی در سخنرانی قم، می تواند هر انسانی را برای پاسخگویی تحریک نماید. اما علت اصلی سکوت این وزیر و شاید وزرای دیگر، به
فضای عمومی درون دولت بازگشت میکند.
بر اساس شنیده های متواتر دو سال اخیر از فضای داخل دولت،
ظاهراً امکان اظهار نظر آزاد و مخالفت وزرای ذیربط با تصمیمات اعلامی، مهیا نیست و نظرات اعضای کابینه یا استماع نمیشود و یا آنان با برخورد و تحقیر مواجهه می شوند. طبعاً وجود چنین فضایی در کابینه، وزرا را مجبور به انتخاب یکی از دو گزینه کلی می کند. یا اینکه شرایط موجود در مجموعه دولت را پذیرا شوند و یا اینکه از کابینه استعفا دهند. انتخاب گزینه اول، به همان سرانجامی ختم میشود که آقای دانش جعفری آن را انتخاب کرد و یا بعد از برکناری دکتر رهبر و وزیری هامانه و طهماسبی از آنان شنیده شد. یعنی اعتراض به سیاست های دولت پس از برکناری و خروج از کابینه.
اما در خصوص گزینه دوم چه می توان گفت؟ چرا وزرایی که از سیاست های کلی دولت راضی نیستند و یا با دخالت های دولت در حوزه کاری آنان مخالف هستند، راه حل استعفای خود خواسته را پیشه نمی کنند؟ چرا بعنوان مثال آقای دانش جعفری علی رغم مخالفت با انحلال سازمان مدیریت و افزایش بودجه عمرانی دولت و کاهش اجباری نرخ بهر بانکی و دخالت های بیمورد در سیستم مدیریتی ایشان و وجود دیدگاه های سیاسی مخرب در کابینه (که در سخنان دیروز ایشان به تفصیل بیان شد)، باز هم آنقدر در کابینه باقی ماند تا او را به شکل ناهنجاری برکنار کردند؟ آیا تاثیر سخنان آقای دانش جعفری پس از استعفا بیشتر بود یا در مراسم تودیع و برکناری ایشان؟
بنظر می رسد که
نوع انتخاب و چینش وزرا برای کابینه بگونه ای بوده است که نوعاً
افرادی انتخاب نشوند که مسیر استعفا را انتخاب کنند. صد البته موضوع خدمت کردن به مردم و تحمیل شرایط موجود و قدرتمندتر کردن کابینه در شرایط حساس کنونی نیز می تواند بعنوان یک فاکتور مهم برای عدم استعفا توسط وزیران محترم دولت باشد. امید است دیگر شاهد چنین صحنه هایی در آینده نباشیم.
منبع: الف
.
